|
|
TEBLİĞ
|
|
Maliye Bakanlığından:
GELİR VERGİSİ GENEL
TEBLİĞİ
(SERİ NO: 272)
|
1. Giriş
16/6/2009
tarihli ve 5904 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ve Bazı
Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunla1
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun2 25 inci ve 32 nci
maddelerinde yapılan değişikliklere ilişkin açıklamalar bu
Tebliğin konusunu oluşturmaktadır.
2. İşe
Başlatmama Tazminatlarının Vergilendirilmesinde İstisna
Uygulaması
2.1. Yasal
düzenleme
16/06/2009
tarihli ve 5904 sayılı Kanunun 1 inci maddesi ile Gelir
Vergisi
Kanununun
25
inci maddesinin birinci fıkrasının (1) numaralı bendinde yer
alan ‘ve işsizlik sebepleriyle verilen tazminat’ ibaresi ‘ve
işsizlik sebepleriyle (işe başlatmama tazminatı dahil)
verilen tazminat’
şeklinde
değiştirilmiş ve Kanunun 4 üncü maddesi ile de Gelir Vergisi
Kanununa aşağıdaki geçici 77 nci madde eklenmiştir.
“GEÇİCİ MADDE
77- Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önceki dönemlerle
ilgili olarak
22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununun3 21 inci
maddesi uyarınca işverenlerce işçiye ödenen işe başlatmama
tazminatları, damga vergisi hariç herhangi bir vergiye tabi
tutulmaz. Anılan dönemlere ilişkin işe başlatmama tazminatı
gelir vergisi tevkifatına tabi tutulan mükelleflerin; tarha
yetkili vergi dairelerine başvurmaları ve dava açmamaları,
açılmış davalardan vazgeçmeleri şartıyla 213 sayılı Vergi
Usul Kanununun4 düzeltmeye ilişkin hükümleri uyarınca tahsil
edilen gelir vergisinin red ve iade işlemleri yapılır.
Bu maddenin
uygulamasına ilişkin usul ve esası belirlemeye Maliye
Bakanlığı yetkilidir."
Bu hükümler,
Kanunun yayımı tarihi olan
3/7/2009’da yürürlüğe girmiştir.
2.2.
İstisnanın kapsamı
Gelir Vergisi
Kanununun 25 inci maddesinin birinci fıkrasının (1) numaralı
bendinde yapılan ibare değişikliği ile
22/5/2003 tarihli ve 4857
sayılı İş Kanununun 21 inci maddesi uyarınca işverenlerce
işçilere ödenen işe başlatmama tazminatları, yapılan
düzenlemenin yürürlüğe girdiği (3/7/2009) tarihten itibaren
damga vergisi hariç gelir vergisinden istisna edilmiştir.
İstisna
kapsamındaki tutar, iş sözleşmesi feshinin geçersizliğine
karar veren mahkeme veya özel hakemin kararında belirlediği
işçinin işe başlatılmaması nedeniyle ödenecek tazminat
miktarı ile sınırlıdır.
2.3. Yasa
değişikliği öncesi uygulama ve yapılacak işlemler
5904 sayılı
Kanunla Gelir Vergisi Kanununa eklenen geçici 77
nci madde hükmüyle, 3/7/2009
tarihinden önceki dönemlere ilişkin olarak işverenlerce
işçilere ödenen işe başlatmama tazminatlarının, damga
vergisi hariç herhangi bir vergiye tabi tutulmaması; anılan
dönemlere ilişkin söz konusu tazminatı gelir vergisi
tevkifatına tabi tutulan mükelleflerin ise tarha yetkili
vergi dairelerine başvurmaları, dava açmamaları veya açılmış
davalardan vazgeçmeleri şartıyla 213 sayılı Vergi Usul
Kanununun düzeltmeye ilişkin hükümleri uyarınca tahsil
edilen gelir vergisinin red ve iade işlemlerinin yapılması
gerekmektedir.
Buna göre,
yasa değişikliğinin yürürlüğe girdiği tarihten önceki
dönemlerle ilgili olarak;
a) Kesilen
gelir vergisini dava konusu yapmayan mükelleflerin,
b) Kesilen
gelir vergisiyle ilgili 5904 sayılı Kanunun yayım tarihi
itibarıyla mahkemelerde ihtilafı devam eden mükelleflerin,
davalarından feragat
etmeleri
ve
buna ilişkin ilgili mahkemeden feragat ettiklerini gösterir
şerhli dilekçe örneğini veya bu belge temin edilemediği
takdirde mahkemenin feragat nedeniyle davanın reddine dair
vereceği karar örneğini tarha yetkili vergi dairesine ibraz
etmeleri kaydıyla,
c) Kesilen
gelir vergisi nedeniyle dava açan ve aleyhine kesinleşmiş
yargı kararı bulunan mükelleflerin,
tarha
yetkili vergi dairesine dilekçeyle başvurmaları halinde,
tahsil edilen gelir vergisinin 213 sayılı Vergi Usul
Kanununun düzeltmeye ilişkin hükümleri de dikkate alınarak
red ve iade
işlemlerinin yapılması uygun görülmüştür.
Yapılacak iade
işlemi sırasında, Gelir Vergisi Kanununun mükerrer 121 inci
maddesine göre işe başlatmama tazminatı tutarlarıyla ilgili
vergi indirimi uygulamasından faydalananların indirim
tutarlarının mahsup edilmesi ve mükelleflerin dilekçe ile
birlikte çalıştıkları işverenlerinden alacakları söz konusu
dönemlere ait vergi
tevkifatı tutarlarına ilişkin bilgileri içeren bir belgeyi
de vermeleri zorunludur.
3. Asgari
Geçim İndirimi ile Teşvik Amaçlı Diğer İndirim ve
İstisnaların Birlikte Uygulanması
3. 1. Yasal
düzenleme ve uygulama
16/6/2009
tarihli ve 5904 sayılı Kanunun 2
nci maddesiyle Gelir Vergisi
Kanununun
32
nci maddesine dördüncü
fıkrasından sonra gelmek üzere; “Ücretlerin
vergilendirilmesinde asgari geçim indirimi uygulandıktan
sonra, varsa teşvik amaçlı diğer indirim ve istisnalar
dikkate alınır.” fıkrası eklenmiş olup bu hüküm 1/1/2009
tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe
girmiştir.
Yapılan düzenleme uyarınca, gelir
vergisi stopajı teşviki öngörülen yerlerde ücretli olarak
çalışan işçilerin ücret gelirleri üzerinden hesaplanan gelir
vergisinden, öncelikle 265 seri no.lu Gelir Vergisi Genel
Tebliğinde5
belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde hesaplanan asgari
geçim indirimi mahsubu yapılacak olup bu mahsup
uygulandıktan sonraki tutar,
ilgili
kanunlarda yer alan teşvik amaçlı indirim ve istisna
uygulamasında dikkate alınacaktır.
Tebliğ olunur.
––––––––––––––––––
1
3/7/2009
tarihli ve 27277 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
2
6/1/1961
tarihli ve 10700 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
3
10/6/2003
tarihli ve 25134 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
4
10/1/1961
tarihli ve 10703 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
5
4/12/2007
tarihli ve 26720 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
|